{"id":389,"date":"2010-10-07T17:14:13","date_gmt":"2010-10-07T17:14:13","guid":{"rendered":"http:\/\/dobrowol.org\/blog\/2010\/10\/07\/chiny\/"},"modified":"2010-10-07T17:14:13","modified_gmt":"2010-10-07T17:14:13","slug":"chiny","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/2010\/10\/07\/chiny\/","title":{"rendered":"Chiny"},"content":{"rendered":"
Dzi\u015b modnym jest widzie\u0107 w Chinach supermocarstwo gospodarcze, które dominowa\u0107 b\u0119dzie nad \u015bwiatem. Tak, przekszta\u0142cenie w ci\u0105gu dwóch pokole\u0144 gospodarki rolniczej o feudalnym systemie politycznym w \u015bredniozaawansowan\u0105 gospodark\u0119 uprzemys\u0142owion\u0105 jest niesamowitym osi\u0105gni\u0119ciem. Chin i komunistycznej partii chi\u0144skiej. A gdy ten podziwu godny wzrost wydajno\u015bci i zamo\u017cno\u015bci dotyczy kraju o rozmiarach Chin to zmiana równowangi gospodarczej i politycznej jest nieuchronna. Ale obwieszczanie XXI wieku stuleciem Chin to przesada. Przed Chi\u0144czykami sporo problemów, które ogranicz\u0105 ten wielki sukces.<\/div>\n
 <\/div>\n

<\/p>\n

Po pierwsze wi\u0119kszo\u015b\u0107 dotychczasowego chi\u0144skiego wzrostu gospodarczego osi\u0105gni\u0119ta zosta\u0142a poprzez przerobienie ma\u0142o wydajnych oraz bezrobotnych ch\u0142opów na bardziej wydajnych robotników. Ten kierunek rozwoju spotka si\u0119 z ograniczeniem w postaci zapotrzebowania na wyroby chi\u0144skich fabryk, oraz brakiem ch\u0142opów, których \u0142atwo przerobi\u0107 na tanich robotników. W latach 50ych i 60ych minionego wieku w ten sposób rozwija\u0142 si\u0119 ZSRR. Technologie by\u0142y znane z Zachodu. Wystarczy\u0142o stawia\u0107 fabryki i ludno\u015b\u0107 wiejsk\u0105 przerabia\u0107 na robotników. Tam by\u0142o mniej ch\u0142opów wi\u0119c si\u0119 szybciej sko\u0144czy\u0142o. No i produkty, by\u0142y gorzej podrabiane, bo Chi\u0144czycy dopu\u015bcili jednak wi\u0119cej konkurencji pomi\u0119dzy swoimi przedsi\u0119biorstwami. <\/p>\n

Po drugie post\u0119p techniczny dzieje si\u0119 w krajach demokratycznych o otwartych systemach spo\u0142ecznych. W dyktaturach nawet je\u015bli s\u0105 genialni naukowcy to ich wynalazki nie mog\u0105 znale\u017c\u0107 zastosowania, gdy\u017c naruszaj\u0105 interesy elit w\u0142adzy. Ka\u017cdy wynalazek powoduj\u0105cy ta\u0144sz\u0105 i lepsz\u0105 produkcj\u0119 narusza interesy zasiedzia\u0142ych producentów. Je\u017cli zasiedzieli producenci maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzysta\u0107 w\u0142adz\u0119, by uprzykrzy\u0107 \u017cycie wynalazczym konkurentom to wynalazki nie b\u0119d\u0105 wdra\u017cane w dostatecznym stopniu. Ostatnio chi\u0144skie batyskafy bij\u0105 \u015bwiatowe rekordy g\u0142\u0119boko\u015bci zanurzenia. Lecz w tym chi\u0144skim batyskafie tytanowa kula, która stanowi j\u0105dro okr\u0119tu zespawana zosta\u0142a w Rosji, a robotyka do niej zosta\u0142a zakupiona w USA. Nic natomiast nie s\u0142ycha\u0107 o zastosowaniu oryginalnaej chi\u0144skiej my\u015bli technicznej w spawaniu tytanowych kul, lub w robotyce podmorskiej. Bez demokratyzacji polityki, oraz otawrcia stosunków spo\u0142ecznych Chiny nie wykreuj\u0105 nowej my\u015bli technicznej w stopniu potrzebnym do utrzymania wysokiego tempa wzrostu.<\/p>\n

Po trzecie w systemie o centralnym sterowaniu inwestycjami ilo\u015b\u0107 nietrafionych inwestycji b\u0119dzie wysoka. Na razie kiedy Chiny jeszcze potrzebuj\u0105 sporo ka\u017cdego rodzaju infrastruktury nietrafione inwestycje nie s\u0105 jeszcze ogromnym problemem.  Prawie ka\u017cda droga, most, dzielnica mieszkaniowa, czy fabryka s\u0105 przydatne. Ale czym bardziej zaawansowane b\u0119d\u0105 Chiny tym urz\u0119dnicy posiadaj\u0105cy wp\u0142yw na kierunki inwestycji powodowa\u0107 b\u0119d\u0105 wi\u0119cej nietrafionych inwestycji  Efektywno\u015b\u0107 inwestycji infrastrukturalnych w Chinach spadnie i b\u0119dzie poni\u017cej pa\u0144stw bardziej demokratycznych,<\/p>\n

Po czwarte, demokracja w d\u0142ugim okresie czasu rozwija si\u0119 lepiej ni\u017c zamordzym. W krótkim okresie pa\u0144stwo zamordystyczne posiadaj\u0105ce dobre elity, oraz skuteczne narzedzia w\u0142adzy mo\u017ce zmobilizowa\u0107 spo\u0142eczne \u015brodki do rozwoju lepiej ni\u017c demokracja. Ale ka\u017cda gospodarka, od czasu do czasu musi radzi\u0107 sobie z zewn\u0119trznymi szokami – a to wzro\u015bnie cena ropy, a to zagraniczni partnerzy przestan\u0105 tyle kupowa\u0107 by u nich kryzys. Demokratyczne systemy polityczne wykazuj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 zdolno\u015b\u0107 do pokojowego rozwi\u0105zywania napi\u0119\u0107 zwi\u0105zanych z takimi szokami. W dyktaturach problemy spo\u0142eczne i gospodarcze maj\u0105 tendencj\u0119 narasta\u0107 i rozi\u0105zywane by\u0107 wybuchami przemocy.<\/p>\n

Po pi\u0105te ka\u017cda zmiana równowagi gospodarczej i w konsekwencji politycznej wywo\u0142a kontrreakcj\u0119 innych pa\u0144stw. W Europie w XIX wieku Niemcy by\u0142y spó\u017anialskim na scenie kapitalizmu. Pó\u017aniej zaczeli masowo kopa\u0107 w\u0119giel, pó\u017aniej zaczeli masowo produkowa\u0107 stal, pó\u017aniej rozwineli siec kolejow\u0105, pó\u017aniej rozwineli wi\u0119kszo\u015b\u0107 przemys\u0142ów. A gdy ju\u017c si\u0119 rozwinieli i zaczeli si\u0119 rozpycha\u0107, to powstawa\u0107 zacz\u0119\u0142y konflikt z innymi ówczesnymi pot\u0119gami. Jakie\u015b awantury o kolonie w Afryce, czy o strefy wp\u0142ywu w Europie. Wiemy jak to si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Dzisiejsze nawo\u0142ywanie do wojny walutowej z Chinami to tylko pocz\u0105tek. Chiny wcale tu nie s\u0105 winne. Oni kontroluj\u0105 warto\u015b\u0107 zewn\u0119trzn\u0105 swojego pieni\u0105dza (kurs wymiany waluty). A zachód w tym Polska kontroluje wewn\u0119trzn\u0105 cen\u0119 swojego pieni\u0119dza (stopy procentowe). <\/p><\/div>\n

 <\/div>\n
Chiny odnios\u0142y wielki sukces, ale ekstrapolowanie dotychczasowego tempa wzrostu w przysz\u0142o\u015b\u0107 i snucie na tej podstawie hipotez o chi\u0144skiej dominiacji jest b\u0142\u0119dem. Chiny stan\u0105 si\u0119 wa\u017cniejszym cz\u0142onkiem wspólnoty miedzynarodowej, a ich udzia\u0142 w \u015bwiatowej gospodarce wzro\u015bnie, lecz dotychczasowe 40 lat wysokiego wzrostu nie b\u0119dzie trwa\u0107 kolenych 40 lat. Jest wr\u0119cz wiele powodów, by s\u0105dzi\u0107, \u017ce ju\u017c nied\u0142ugo Chiny zderz\u0105 si\u0119 bole\u015bnie z opisanymi powy\u017cej ograniczeniami. O czym juz nied\u0142ugo… <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dzi\u015b modnym jest widzie\u0107 w Chinach supermocarstwo gospodarcze, które dominowa\u0107 b\u0119dzie nad \u015bwiatem. Tak, przekszta\u0142cenie w ci\u0105gu dwóch pokole\u0144 gospodarki rolniczej o feudalnym systemie politycznym w \u015bredniozaawansowan\u0105 gospodark\u0119 uprzemys\u0142owion\u0105 jest niesamowitym osi\u0105gni\u0119ciem. Chin i komunistycznej partii chi\u0144skiej. A gdy ten podziwu godny wzrost wydajno\u015bci i zamo\u017cno\u015bci dotyczy kraju o rozmiarach Chin to zmiana równowangi gospodarczej […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":{"0":"post-389","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-ekonomia-polityczna"},"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/389","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=389"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/389\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=389"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=389"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=389"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}