{"id":299,"date":"2010-02-22T09:06:11","date_gmt":"2010-02-22T09:06:11","guid":{"rendered":"http:\/\/dobrowol.org\/blog\/2010\/02\/22\/nasz-drogi-dlugu-10\/"},"modified":"2017-05-21T19:34:45","modified_gmt":"2017-05-21T19:34:45","slug":"nasz-drogi-dlugu-10","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/2010\/02\/22\/nasz-drogi-dlugu-10\/","title":{"rendered":"Nasz Drogi D\u0142ugu – 10"},"content":{"rendered":"

Zgani\u0142a mnie ostatnio znajoma za ten blog: „narzekania starego dziada”, „kryzys to dopiero b\u0119dzie”, „d\u0142ug, d\u0142ug i d\u0142ug”, „napisz co\u015b pozytywnego”. Naprawd\u0119 chcia\u0142bym, ale staram si\u0119 pisa\u0107 jak jest. Niestety gospodarka pa\u0144stw rozwini\u0119tych stoi na kruchym fundamencie nadmiernego i rosn\u0105cego d\u0142ugu, oraz systemu finansowego stworzonego do wywo\u0142ywania coraz wi\u0119kszych kryzysów. O rosn\u0105cym d\u0142ugu napisali <\/span>Cecchetti, Mohanty i Zampolli z <\/span>Bank for International Settlements („BIS”) <\/span>w opracowaniu p\/t "The Future of Debt"<\/a>. <\/span>BIS to bank banków, który rozlicza mi\u0119dzynarodowe transakcje mi\u0119dzybankowe i s\u0142u\u017cy za forum uzgodniania regulacji bankowych. BIS nie jest instytucj\u0105 która zach\u0119c\u0105 do zak\u0142ócania b\u0142ogiego konsensusu. Tym bardziej warto ich s\u0142ucha\u0107, gdy g\u0142osz\u0105 nieprzyjemne prawdy.<\/span> <\/p>\n

<\/p>\n

W opracowaniu, oraz krótkiej prezentacji powerpoint na kanwie opracowania<\/a>  <\/span>Cecchetti, Mohanty i Zampolli <\/span>twierdz\u0105, i\u017c pa\u0144stwa na razie d\u0142ug finansuj\u0105 \u0142atwo i tanio. Ale w ci\u0105gu kilku lat przeci\u0119tny d\u0142ug do PKB (czerwona kreska na poni\u017cszym wykresie) w rozwini\u0119tych pa\u0144stwach skokowo si\u0119gnie 100%:<\/span><\/p>\n

\"Wzrost <\/p>\n

Optymistyczne prognozy zad\u0142u\u017cenia pa\u0144stw rozwini\u0119tych za najbli\u017csze 20 lat trzeba od\u0142o\u017cy\u0107 na pó\u0142k\u0119. Kraje bardziej zad\u0142u\u017cone, b\u0119d\u0105 wolniej sie rozwija\u0142y, b\u0119d\u0105 mia\u0142y ni\u017csze wp\u0142ywy podatkowe nawet przy wy\u017cszych podatkach, które nieuchronnie nas czekaj\u0105. Wi\u0119c i tak czekaj\u0105 nas wy\u017csze deficyty i jeszcze wy\u017cszy d\u0142ug. Wysokie zad\u0142u\u017cenie dodatkowo utrudni reagowanie na ró\u017cne niedobre wydarzenie ekonomiczne, których z powodu rosn\u0105cego zad\u0142u\u017cenia b\u0119dzie wi\u0119cej. Poniewa\u017c moich wypowiedzi nie ogranicza zatrudnienie w powa\u017cnym BIS nazw\u0119 to po imieniu: nakr\u0119caja\u0105ca si\u0119 spirala zad\u0142u\u017cenia pa\u0144stw wysoko rozwini\u0119tych uczyni gospodark\u0119 \u015bwiatow\u0105 mniej stabiln\u0105 ni\u017c by\u0142a w ostatnich 50 latach<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Ale to dopiero poczatek. Powy\u017csze prognozy dotycz\u0105 zaledwie d\u0142ugu oficjalnego, a nikt nie policzy\u0142 ukrytych zobowi\u0105za\u0144 publicznych zwi\u0105zanych z kosztami starzenia si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stw. Je\u017celi szybko nie zostan\u0105 podj\u0119te zdecydowane dzia\u0142ania to zad\u0142u\u017cenie pa\u0144stw rozwini\u0119tych zwi\u0119kszy sie trzykrotnie. Oooops.<\/span><\/p>\n

BIS to taka powa\u017cna instytucja, \u017ce wielu rzeczy nie pisze otwartym tekstem. Ale trzy zdania z ich raportu powinny zmrozi\u0107 ka\u017cdego rozs\u0105dnego cz\u0142owieka: <\/span><\/p>\n

–       <\/span><\/span><\/span>od czasu kiedy zwyci\u0119\u017cone w drugiej wojnie \u015bwiatowej Japonia i Niemcy zaprzesta\u0142y sp\u0142acania swoich d\u0142ugów \u017cadne zaawansowane pa\u0144stwo rozwini\u0119te nie sta\u0142o si\u0119 niewyp\u0142acalnym, <\/span><\/p>\n

<\/div>\n

–     <\/span><\/span><\/span>rynek finansowy rozró\u017cnia pa\u0144stwa o s\u0142abych systemach podatkowych i du\u017cym uzale\u017cnieniu od inwestorów zagranicznych od pozosta\u0142ych pa\u0144stw i mo\u017ce zmusic s\u0142absze pa\u0144stwa do powrotu na drog\u0119 bud\u017cetowej odpowiedzialno\u015bci wcze\u015bniej ni\u017c mia\u0142yby na to ochot\u0119,<\/span><\/p>\n

<\/div>\n

\n

D\u0142ugoterminowa nierównowaga bud\u017cetowa stanowi zagro\u017cenie dla stabilnej warto\u015bci pieni\u0105dza, mo\u017ce to skusi\u0107 rz\u0105dy do obni\u017cenia warto\u015bci zad\u0142u\u017cenia za pomoc\u0105 inflacji, ryzko to na razie jest ograniczone.<\/span><\/p>\n

Trzy powy\u017csze punkty t\u0142umaczone na „prosto z mostu”:<\/span><\/p>\n

\n

To \u017ce pa\u0144stwa typu Wielka Brytania, Francja czy Hiszpania nie bankrutowaly w ostatnich 50 latach nie jest gwarancj\u0105, \u017ce tego nie zrobi\u0105 w kolejnych 50 latach<\/span><\/p>\n

–      <\/span><\/span><\/span>Do niedawna nieodpowiedzialne gospodarczo pa\u0144stwa typu Grecja p\u0142aci\u0142y podobne odsetki na swoim d\u0142ugu publicznym co odpowiedzialne pa\u0144stwa typu Niemcy. To si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Rynk finansowe najpierw zaczn\u0105 dociska\u0107 nieodpowiedzialne i bardziej zad\u0142u\u017cone pa\u0144stwa. Potem zabior\u0105 si\u0119 za pozosta\u0142e.<\/span><\/p>\n

\n

A gdy obywatele przestan\u0105 ufa\u0107 obligacjom pa\u0144stw to rz\u0105dy nie b\u0119d\u0105 mia\u0142y wyboru b\u0119da musia\u0142y uciec si\u0119 do inflacji.<\/span><\/p>\n

 Tyle realistycznych wie\u015bci na dzie\u0144 dzisiejszy.<\/p>\n

 <\/p>\n

Inne wpisy z cyklu Nasz Drogi D\u0142ugu:<\/span><\/p>\n

Wcze\u015bniej czy pó\u017aniej wysokie i ro\u015bn\u0105ce zad\u0142u\u017cenie jest niebezpieczne<\/a> – <\/span><\/strong>18 stycznia 2010<\/span> – <\/span><\/strong>Zad\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 kraj mo\u017ce przez wiele lat komfortowo \u017cy\u0107 na kredyt. Jednak je\u015bli d\u0142ug ro\u015bnie, a mo\u017cliwo\u015bci sp\u0142aty tego d\u0142ugu kurzcz\u0105 si\u0119 to przychodzi dzie\u0144, gdy koszt sp\u0142aty d\u0142ugu dla kraju, któremu ju\u017c i tak brakuje pieni\u0119dzy nagle gwa\u0142townie ro\u015bnie. W takiej sytuacji obecnie jest Grecja.<\/span><\/div>\n

\n

Suma d\u0142ugu oficjalnego i ukrytego dla 26 krajów<\/a><\/strong> –  11 stycznia 2010<\/span><\/p>\n

Ukryty d\u0142ug emerytalny Polski na tle innych krajów<\/a>  – <\/strong> 7 stycznia 2010 – Szacunek ukrytego d\u0142ugu emrytalnego dla oko\u0142o 50 krajów.<\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Jak definiowa\u0107 d\u0142ug<\/a> <\/span><\/strong> <\/span>– 19 listopada 2009 <\/span>– Media informuj\u0105, \u017ce zbli\u017camy si\u0119 powoli do ustawowych (50% i 55%) i konstytucyjnych (60%) ogranicze\u0144 d\u0142ugu publicznego do PKB. Nawet sensowni ludzie zaczynaj\u0105 teraz kombinowa\u0107 jak zmieni\u0107 definicj\u0119 d\u0142ugu, by\u015bmy tych granic nie przekroczyli. Takie manipulowanie przy definicji d\u0142ugu b\u0119dzie równie skuteczne jak t\u0142uczenie termometru na wie\u015b\u0107 o chorobie.<\/span><\/p>\n

Licznik D\u0142ugu<\/a><\/span><\/strong> – 15 pa\u017adziernika 2009 – <\/span>Jak dobrze pójdzie to w przysz\u0142ym roku w realu w okolicach Sejmu zawi\u015bnie licznik d\u0142ugu, który  odlicza\u0142 b\u0119dzie narastanie naszego d\u0142ugu. <\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Minister Rostowski wybra\u0142 si\u0119 juma\u0107<\/a> – <\/span><\/strong>9 wrze\u015bnia 2009 – <\/span><\/span>Obecny minister finansów przeniós\u0142 kas\u0119 z Funduszu Rezerwy Demograficznej, który mia\u0142 stanowi\u0107 rezerw\u0119 na wyp\u0142aty emerytur, gdy spo\u0142ecze\u0144stwo si\u0119 zestarzeje na wyp\u0142at\u0119 emerytur w bie\u017c\u0105cym roku. JEDNAK POTEM SI\u0118 WYCOFA\u0141 Z TEGO POMYS\u0141U <\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Polska liderem konsumpcji<\/strong><\/a> – 20 lipca 2009 –<\/span> Cho\u0107 my Polacy jeste\u015bmy na dorobku, to w\u015bród narodów \u015bwiata jeste\u015bmy jednym z liderów konsumpcji. Konsumpcja jako procent PKB jest w Polsce ponadprzeci\u0119tnie wysoka.<\/span><\/p>\n

<\/div>\n

\u017by\u0107 na kredyt, czy oszcz\u0119dza\u0107?<\/a><\/span><\/strong> – 24 maja 2009 – <\/span>\u017bycie na kredyt to transfer konsumpcji z przysz\u0142o\u015bci w tera\u017aniejszo\u015b\u0107.  Troch\u0119 dzi\u015b kosztem jutra zawsze mo\u017cna wyda\u0107 ale w rozs\u0105dnych rozmiarach zw\u0142aszcza je\u017celi inwestujemy. Czy nasze obecne \u017cycie na kredyt jest rozs\u0105dne os\u0105d\u017a sam. <\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Nasz Drogi D\u0142ugu Publiczny!<\/strong> <\/a> – 28 kwietnia 2009  – <\/span>Mija kolejny rok demokracji i rynku. I wszytko jedno czy ministrem finansów jest Balcerowicz czy Ko\u0142odko, czy rz\u0105dzi SLD, czy PO jak co roku, jest Ci\u0119 Nasz Drogi D\u0142ugu Publiczny coraz wi\u0119cej. <\/span><\/p>\n

<\/div>\n

Czy Polska zbankrutuje?<\/a><\/span><\/strong> – 7 stycznia 2009 – Wed\u0142ug oficjalnej statystyki polski d\u0142ug publiczny w relacji do PKB wynosi oko\u0142o 45%.  Jednak naprawd\u0119 d\u0142ug publiczny Polski si\u0119ga powy\u017cej 200% PKB. <\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zgani\u0142a mnie ostatnio znajoma za ten blog: „narzekania starego dziada”, „kryzys to dopiero b\u0119dzie”, „d\u0142ug, d\u0142ug i d\u0142ug”, „napisz co\u015b pozytywnego”. Naprawd\u0119 chcia\u0142bym, ale staram si\u0119 pisa\u0107 jak jest. Niestety gospodarka pa\u0144stw rozwini\u0119tych stoi na kruchym fundamencie nadmiernego i rosn\u0105cego d\u0142ugu, oraz systemu finansowego stworzonego do wywo\u0142ywania coraz wi\u0119kszych kryzysów. O rosn\u0105cym d\u0142ugu napisali Cecchetti, Mohanty […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":{"0":"post-299","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-nasz-drogi-dlugu"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/299","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=299"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/299\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1703,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/299\/revisions\/1703"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=299"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=299"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=299"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}