Naprawa polskich s\u0105d\u00f3w wymaga przej\u015bcia od administracyjno-politycznego nadzoru s\u0119dzi\u00f3w do obywatelskiego nadzoru s\u0119dzi\u00f3w. Przez dwie dekady wszystkie opcje polityczne pr\u00f3bowa\u0142y naprawy s\u0105d\u00f3w na drodze intensyfikowania nadzoru administracyjnego. Pr\u00f3by te by\u0142y nieskuteczne. Da\u0142y wi\u0119cej sprawozdawczo\u015bci i procedur. Ale nie uczyni\u0142 sad\u00f3w bardziej sprawnymi i sprawiedliwymi. <\/p>\n
<\/p>\n
Przyczyna tych niepowodze\u0144 jest prosta: intensyfikowanie nadzoru administracyjnego nie zwi\u0119kszy\u0142o rozliczalno\u015bci w\u0142adzy s\u0119dzi\u00f3w. Nie stworzy\u0142y s\u0119dziom bod\u017ac\u00f3w i mo\u017cliwo\u015bci do codziennego stopniowego ulepszania s\u0105d\u00f3w. Rozbudowa\u0142y tylko system sprawozdawczo\u015bci. <\/p>\n
Nadz\u00f3r administracyjny i sprawozdawczo\u015b\u0107 potrafimy w Polsce sabotowa\u0107. S\u0119dziowie dobrze przyswoili umiej\u0119tno\u015b\u0107 uwalenia sprawy na formalno\u015bciach, by mie\u0107 j\u0105 statystycznie za\u0142atwion\u0105 a formalnie jej nie rozpozna\u0107. <\/p>\n
Ministerialno-administracyjne rozliczanie nie ma szans zadzia\u0142a\u0107 w postPRLowskim porz\u0105dku spo\u0142eczno-politycznym. W teorii poszczeg\u00f3lne w\u0142adze mog\u0105 w r\u00f3\u017cnym stopniu nadzorowa\u0107 siebie nawzajem lub by\u0107 nadzorowane przez obywateli. Bywa\u0142y okresy w historii pa\u0144stw europejskich, gdy nadz\u00f3r w\u0142adzy wykonawczej nad s\u0119dziami dawa\u0142 sprawne i sprawiedliwe na dany czas s\u0105dy. Spos\u00f3b organizacji s\u0105d\u00f3w w wielu pa\u0144stwach Europy Zachodniej jest reliktem tych stosunk\u00f3w spo\u0142eczno-politycznych. <\/p>\n
Ale w post PRLowskiej Polsce w\u0142adza wykonawcza nie ma i nic nie wskazuje by mia\u0142a mie\u0107 przyzwolenie na faktyczne rozliczanie w\u0142adzy s\u0119dzi\u00f3w. Dalsze wzmaganie nadzoru administracyjnego nad s\u0105dami b\u0119dzie dzia\u0142aniem pozorowanym. Wi\u0119cej sprawozdawczo\u015bci i wi\u0119cej informatyzacji nie da\u0142o i nie da wi\u0119cej sprawno\u015bci i sprawiedliwo\u015bci. Bo nie stoi za nimi realna zdolno\u015b\u0107 kontroli: ustanowienia pozytywnego wzorca s\u0105dzenia i egzekwowania zachowa\u0144 sp\u00f3jnych z tym wzorcem. <\/p>\n
Dzi\u015b tylko zwi\u0119kszony nadz\u00f3r obywateli nad s\u0119dziami mo\u017ce ulepszy\u0107 s\u0105dy polskie. S\u0119dziowie autonomiczni w swych dzia\u0142aniach, ale nadzorowani przez obywateli dzi\u0119ki podwy\u017cszonej przejrzysto\u015bci sprawowania ich w\u0142adzy mog\u0105 stopniowo ulepszy\u0107 s\u0105dy. <\/p>\n
Cz\u0119\u015b\u0107 zwi\u0119kszonej przejrzysto\u015bci w\u0142adzy s\u0119dzi\u00f3w polega\u0107 musi na dost\u0119pie dla ka\u017cdego do pe\u0142nej tre\u015bci decyzji s\u0119dzi\u00f3w za pomoc\u0105 internetu. S\u0119dziowie sprawuj\u0105 swoj\u0105 w\u0142adz\u0119 poprzez wyroki i decyzje. Ocena w\u0142adzy s\u0119dzi\u00f3w, je\u015bli ma by\u0107 realn\u0105 ocen\u0105, polega\u0107 musi na dost\u0119pie do tre\u015bci wyrok\u00f3w (wraz z uzasadnieniami) i decyzji z podaniem stron sprawy. <\/p>\n
Niestety obecnie w Polsce publikowane s\u0105 tyko niekt\u00f3re wyroki. Te kt\u00f3re s\u0105 publikowane pozbawiane s\u0105 przed publikacj\u0105 informacji o stronach proces\u00f3w (tzw. anonimizacja), nawet gdy stron\u0105 sporu jest w\u0142adza! <\/p>\n
By przyspieszy\u0107 dzie\u0144, w kt\u00f3rym dokumenty s\u0105d\u00f3w b\u0119d\u0105 nam dost\u0119pne daj\u0119: <\/p>\n
![](\"http:\/\/www.dobrowol.org\/drobiazgi\/Jawnoscwsadach2.jpg\")
<\/A><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"