![\"\"](\"http:\/\/www.dobrowol.org\/drobiazgi\/gonimy14.jpg\")
<\/p>\nUdost\u0119pniaj\u0105c wi\u0119cej danych szybciej mo\u017cemy zwi\u0119kszy\u0107 sprawczo\u015b\u0107 pa\u0144stwa, warto\u015b\u0107 naszych biznes\u00f3w, \u017cy\u0107 lepiej. Okresem sprawozdawczym dla statystyki publicznej powinna by\u0107 ka\u017cda sekunda. Zamiast okresowych ankiety na pr\u00f3bce badanej populacji zbiera\u0107 nale\u017cy dane o ca\u0142o\u015bci populacji. Dane udost\u0119pnia\u0107 za\u015b w czasie rzeczywistym. <\/p>\n
<\/p>\n
Informacje spo\u0142eczno-gospodarcze zbierane s\u0105 u nas jak w XIX wieku. Firmy i obywatele najpierw co\u015b robi\u0105. Na koniec okresu sprawozdawczego firmy i obywatele wype\u0142niaj\u0105 papierowe formularze lub ich elektroniczne odpowiedniki. Wysy\u0142aj\u0105 te formularze do urz\u0119du. Urz\u0119dnicy zbieraj\u0105 i podsumowuj\u0105 formularze. Tygodnie je\u015bli nie miesi\u0105ce, kwarta\u0142y czy wr\u0119cz lata po wydarzeniu dostajemy informacje o stanie gospodarki i spo\u0142ecze\u0144stwa. <\/p>\n
Na \u015bwiecie nieliczne urz\u0119dy nie\u015bmia\u0142o wy\u0142amuj\u0105 si\u0119 z tych ubieg\u0142owiecznych wzorc\u00f3w. Na przyk\u0142ad w USA cotygodniowo udost\u0119pniane s\u0105 dane o wnioskuj\u0105cych o bezrobocie. W Europe standardem jest comiesi\u0119cznie udost\u0119pnianie informacji o bezrobociu. <\/p>\n
W Polsce mo\u017cemy mie\u0107 wi\u0119cej informacji szybciej! Bariera jest mentalna i organizacyjna. Post\u0119puj\u0105cy od lat 70ych ubieg\u0142ego wieku szybki spadek koszt\u00f3w zbierania, przesy\u0142ania i przetwarzania danych powoduje, \u017ce nasze prozaiczne codzienne zachowania generuj\u0105 elektroniczny zapis z samego faktu zarabiania, wydawania, czy przemieszczania si\u0119. <\/p>\n
Kasy w sklepach coraz cz\u0119\u015bciej na bie\u017c\u0105co w czasie realnym raportuj\u0105 ile, po jakiej cenie i kto kupi\u0142. P\u0142atno\u015bci elektroniczne z kart i telefon\u00f3w opisuj\u0105 popyt, konsumpcj\u0119, inflacj\u0119, itp. Telefony kom\u00f3rkowe codziennie lepiej ni\u017c spisy powszechne raz na 10 lat licz\u0105 ludno\u015b\u0107 obecn\u0105 w danym miejscu. Samochody i ci\u0119\u017car\u00f3wki przemieszczaj\u0105 si\u0119 po autostradach pod okiem kamer, kt\u00f3re mog\u0105 je liczy\u0107. Podobnie z ruchem pieszych na ulicach. Ci\u0119\u017car\u00f3wki na p\u0142atnych trasach s\u0105 szczeg\u00f3\u0142owo rozliczone z przejazdu. Dzie\u0144 po dniu banki dostaj\u0105 od pracodawc\u00f3w przelewy na konta pracownik\u00f3w. Zanim urz\u0119dy zestawi\u0105 informacje o zatrudnionych, zwolnieniach i wysoko\u015bci p\u0142ac banki widz\u0105 liczby i sumy wynagrodze\u0144. <\/p>\n
Niedost\u0119pno\u015b\u0107 dobrych danych jest widoczna zw\u0142aszcza teraz, gdy dzieje si\u0119 co\u015b niestandardowego. Likwidowanie i ograniczanie aktywno\u015bci gospodarczej w rezultacie zakaz\u00f3w zwi\u0105zanych z pandemi\u0105 w oficjalnych statystykach zacz\u0119\u0142o si\u0119 pojawia\u0107 dopiero w ostatnich dniach. Za jaki\u015b miesi\u0105c do trzech statystyka publiczna da nam w miar\u0119 pe\u0142ny obraz spowolnienia \u2026 z kwietnia i maja. <\/p>\n
Brak pe\u0142nej informacji to niewiedza, b\u0142\u0119dne decyzje i nadu\u017cycia. Gdy gospodarka b\u0119dzie wychodzi\u0107 z do\u0142ka za miesi\u0105c czy dwa w mediach b\u0119d\u0105 wyp\u0142ywa\u0107 negatywne informacje z poprzednich miesi\u0119cy. W minionych tygodniach, gdy obywatele przestraszeni COVID odk\u0142adali wi\u0119cej got\u00f3wki, sprzedawcy w bankach i innych instytucjach zach\u0119caj\u0105 do kupna dom\u00f3w, samochod\u00f3w, dzie\u0142 sztuki, itp. strasz\u0105c swoich potencjalnych klient\u00f3w rzekomym wyci\u0105ganiem got\u00f3wki z kont przez konkurent\u00f3w do kupna mieszkania czy samochodu. Je\u015bli chcia\u0142by\u015b sam sprawdzi\u0107 jak jest z got\u00f3wk\u0105 w danych udost\u0119pnianych przez NBP to na koniec maja NBP dawa\u0142 informacje o got\u00f3wce w bankach na koniec \u2026marca. <\/p>\n
Ka\u017cdy z nas mo\u017ce by\u0107 lepiej poinformowany. By goni\u0107 zach\u00f3d Polacy powinni mie\u0107 lepsze dane o naszej gospodarce i spo\u0142ecze\u0144stwie ni\u017c spo\u0142ecze\u0144stwa zachodu o swoich gospodarkach. By nasza gospodarka by\u0142a sprawniejsza. By tworzy\u0107 w Polsce nowe lepsze modele biznesowe. By zarabia\u0107 na uczeniu innych jak optymalizowa\u0107 gospodark\u0119 przy u\u017cyciu danych. <\/p>\n
Cz\u0119\u015bciowo w sektorze prywatnym jest ju\u017c sporo kompletniejszych szybciej dost\u0119pnych danych. Na przyk\u0142ad think tank CASE na podstawie danych z internetu daje cotygodniowe odczyty inflacji. Dzi\u015b CASE nam m\u00f3wi co si\u0119 dzieje z inflacj\u0105 na pocz\u0105tku czerwca, a GUS podaje dane o inflacji za marzec: <\/p>\n
<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o: <\/strong> https:\/\/www.case-research.eu\/pl\/online-case-cpi <\/p>\n Dla europejskich producent\u00f3w elektryczno\u015bci dost\u0119pne s\u0105 dzienne dane opisuj\u0105ce produkcj\u0119 elektryczno\u015bci godzina po godzinie. Dost\u0119pne ju\u017c chwile po przes\u0142aniu energii: <\/p>\n \u0179r\u00f3d\u0142o: <\/strong> https:\/\/transparency.entsoe.eu\/ <\/p>\n Na tle danych o elektryczno\u015bci dost\u0119pnych w czasie prawie rzeczywistym sprawozdania G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Statystycznego o elektryczno\u015bci z 2019 roku wygl\u0105daj\u0105 rozczulaj\u0105co staro\u015bwiecko. <\/p>\n Banki, sklepy, restauracje i hotele, porty oraz kolejowe terminale kontenerowe, itp. co dzie\u0144, co godzina generuj\u0105 dane przydatne do zrozumienia co si\u0119 dzieje w spo\u0142ecze\u0144stwie. Liczba statk\u00f3w, kt\u00f3re w danym dniu przybi\u0142y do portu w Gda\u0144sku i ich \u0142adunek. Liczba kontener\u00f3w roz\u0142adowanych w terminalu kolejowym w Warszawie. Procent zaj\u0119tych miejsc w hotelach. Liczba rachunk\u00f3w i przeci\u0119tna warto\u015b\u0107 rachunk\u00f3w w restauracjach. <\/p>\n Opr\u00f3cz zwyczajowego braku wyobra\u017ani i powolno\u015bci urz\u0119d\u00f3w statystycznych na drodze do dost\u0119pu do lepszej informacji stoi zwyczajowa podejrzliwo\u015b\u0107. Po co te dane? Komu? Jaka krzywda czeka nas z powodu wi\u0119kszej dost\u0119pno\u015bci informacji? <\/p>\n Zamiast z\u0142orzeczy\u0107 na inwigilacj\u0119 potrzebujemy pomy\u015ble\u0107 jak wi\u0119cej i szybciej danych udost\u0119pnia\u0107 bez szkody dla obywatela. Ju\u017c dzi\u015b w statystyce publicznej dost\u0119pna jest suma danych o nas, ale nie s\u0105 publikowane informacje o kt\u00f3rejkolwiek pojedynczej osobie. Nie publikuje si\u0119 informacji o tym, \u017ce Kowalski dosta\u0142 prac\u0119, a Nowak straci\u0142. Publikuje si\u0119 zbiorcze zestawienia zatrudnionych i bezrobotnych. W przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie tak samo. <\/p>\n To, \u017ce Kowalski pojawi\u0142 si\u0119 w sklepie jest ma\u0142o ciekawe dla na\u015bwietlenia sytuacji spo\u0142eczno-gospodarczej. Ale to, \u017ce liczba obywateli w sklepach ro\u015bnie lub spada w danej godzinie, dniu czy tygodniu, czy te\u017c ro\u015bnie lub spada przeci\u0119tny paragon obrazuj\u0105cy zakupy przeci\u0119tnego klienta jak najbardziej potrzebuje by\u0107 dost\u0119pne w statystyce publicznej. <\/p>\n Nowoczesn\u0105 statystyk\u0119 publiczna powinni\u015bmy stworzy\u0107 w oparciu o trzy zasady: <\/p>\n 1. Dane zbierane ca\u0142ej populacji. <\/strong> Obecnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 danych zbieranych jest w oparciu o mniej lub bardziej reprezentatywne pr\u00f3bki populacji przedsi\u0119biorc\u00f3w, pracuj\u0105cych, rolnik\u00f3w, itp. Ograniczenie si\u0119 do pr\u00f3bek z populacji mia\u0142o sens gdy zbieranie i przetwarzanie danych by\u0142o kosztowne. Niebawem ka\u017cda faktura b\u0119dzie rejestrowana na serwerach s\u0142u\u017cb podatkowych w czasie rzeczywistym. Mo\u017cemy na tej podstawie mie\u0107 obraz znacznej cz\u0119\u015bci gospodarki w czasie rzeczywistym. <\/p>\n 2. Dane zbierane i udost\u0119pniane w czasie rzeczywistym. <\/strong> Okres sprawozdawczy, w kt\u00f3rym zbiera si\u0119 i sumuje statystyki ma mnie wi\u0119cej tle sensu, co ruchoma stolica praktykowana we wczesnym \u015bredniowieczu, gdy w\u0142adca kr\u0105\u017cy\u0142 od grodu do grodu \u2013 rusza\u0142 do nast\u0119pnego, gdy wyjad\u0142 miejscowe zapasy. Dane powinny by\u0107 udost\u0119pniane natychmiast. <\/p>\n 3. Dane administracyjne maksymalnie szeroko i szybko odzwierciedlane w statystyce publicznej. <\/strong> Urz\u0119dy zbieraj\u0105 o nas ogromn\u0105 ilo\u015b\u0107 wa\u017cnych informacji. Rejestrowanie samochod\u00f3w, kupno nieruchomo\u015bci, narodziny, zgony i choroby. Liczba os\u00f3b, kt\u00f3ra w danym dniu i godzinie przekroczy\u0142a granic\u0119, w t\u0119 czy druga stron\u0119. Dane te je\u015bli trafiaj\u0105 do statystyki publicznej to z ogromnymi op\u00f3\u017anieniami oraz na tak wysokim stopniu agregacji, \u017ce s\u0105 cz\u0119sto ma\u0142o przydatne. <\/p>\n Ulepszenie dost\u0119pu do danych to przede wszystkim wyzwanie organizacyjne i mentalne. Nie potrzeba miliardowych nak\u0142ad\u00f3w jak na modernizacj\u0119 infrastruktury. Po prostu trzeba chcie\u0107 i zrobi\u0107. <\/p>\n Inne wpisy w temacie:<\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/www.dobrowol.org\/drobiazgi\/gonimy15.jpg\")
<\/p>\n