{"id":224,"date":"2009-06-15T03:16:42","date_gmt":"2009-06-15T03:16:42","guid":{"rendered":"http:\/\/dobrowol.org\/blog\/2009\/06\/15\/dekada-niepewnosci-5\/"},"modified":"2009-06-15T03:16:42","modified_gmt":"2009-06-15T03:16:42","slug":"dekada-niepewnosci-5","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/2009\/06\/15\/dekada-niepewnosci-5\/","title":{"rendered":"Dekada niepewno\u015bci – 5"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

USA – likwidacja zad\u0142u\u017cenia poprzez niewyp\u0142acalno\u015b\u0107 i inflacj\u0119. <\/strong><\/span> <\/p>\n

USA jest tak zad\u0142u\u017cone, \u017ce jest niewyp\u0142acalne.  Oficjalny d\u0142ug pa\u0144stwa, firm i obywateli to ponad 370% PKB. Niezewidencjonowane, ale istniej\u0105ce zobowi\u0105zania (tzw. unfunded liabilities) ichniejszego ZUS (social security i medicare) to kolejne 500-800% PKB. Fundusze emerytalne prowadzone przez w\u0142adze lokalne i stanowe, oraz prywatne firmy maj\u0105  dziur\u0119 na kolejne kilkaset procent PKB. Amerykanie s\u0105 o wiele biedniejsi ni\u017c wskazuje ich poziom \u017cycia, bo finansuj\u0105 sw\u0105  dzisiejsz\u0105 konsumpcj\u0119 zad\u0142u\u017caniem i licz\u0105, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci kto\u015b zap\u0142aci za ich emerytury. A oficjalny d\u0142ug USA nieub\u0142agalnie ro\u015bnie i ro\u015bnie od czasu wojny w Wietnamie:<\/p>\n


\n\"zad\u0142u\u017cenie  <\/p>\n

\n

\u0179ród\u0142o:<\/strong> Federal Reserve Flow of Funds Z.1 Table D.3<\/p>\n<\/blockquote>\n

I nie jest tak, \u017ce Ameryka jest tak wielka i tak szybko ro\u015bnie,  <\/span>\u017ce sobie poradzi z tym zad\u0142u\u017ceniem.  <\/span>Bowiem zad\u0142u\u017cenie Amerykanów ro\u015bnie równie\u017c w stosunku do rozmiaru gospodarki:<\/span><\/div>\n

\"Zad\u0142u\u017cenia
<\/span><\/p>\n

\n

\u0179ród\u0142o:<\/strong> Federal Reserve Flow of Funds Z.1 Table D.3 oraz Bureau of Economic Analysis <\/p>\n<\/blockquote>\n

Co gorsza powy\u017csze dane nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 istniej\u0105cego, ale nie zaksi\u0119gowanego zad\u0142u\u017cenia ichniejszego ZUS.  <\/span>Nie zaksi\u0119gowany deficyt Social Security to co najmniej US$ 4 biliony (4  <\/span>tys miliardów), a deficit Medicare i Medicaid to co najmniej US$ 80 bilionów (80 tys. miliardów).  <\/span>Dla przypomnienia PKB USA za 2008 to jakie\u015b 14  <\/span>bilionów (14 tys miliardów).  <\/span>Czyli oficjalny i zaksi\u0119gowany d\u0142ug USA to 370% gospodarki. A ten ukryty to kolejne  ok. 600%. Weso\u0142o jest, by\u0107 Amerykanem. Nie ma co. A jeszcze nikt tak naprawd\u0119 nie zsumowa\u0142 deficytu w funduszach emerytalnych prowadzonych przez w\u0142adze lokalne, stanowe i sektor prywatny…
<\/span><\/p>\n

Po drugie, nie b\u0119dzie szybkiego powrotu rozs\u0105dku. Co prawda gospodarstwa domowe po dwudziestu latach wydawania zacze\u0142y oszcz\u0119dza\u0107:<\/p>\n

 \"US<\/p>\n

\u0179ród\u0142o:<\/span> Bureau of Economic Analysis, NBER <\/p>\n

Ale spadek po\u017cyczania przez gospodarstwa domowa z powodzeniem nadrabia pa\u0144stwo zwi\u0119kszaj\u0105c wydatki na kredyt:<\/p>\n

 \"US<\/p>\n

 \u0179ród\u0142o:<\/strong> Federal Reserve Flow of Funds Z.1 Table D.2 <\/p>\n

Pa\u0144stwo ameryka\u0144skie b\u0119dzie wydawa\u0107 i wydawa\u0107. Republikanie nie pozwol\u0105 podnie\u015b\u0107 podatków. A Demokraci nie pozwol\u0105 obci\u0105\u0107 wydatków. Wr\u0119cz b\u0119dzie  nasilenie zabawy p\/t kto odpu\u015bci pierwszy, przed upad\u0142o\u015bci\u0105. Ta zabawa zreszt\u0105 trwa ju\u017c od pewnego czasu.  Co najmniej od czasu Regana <\/span>ekonomia polityczna USA polega na tym, \u017ce republikanie obni\u017cali podatki swoim wyborcom, zwi\u0119kszali wydatki na swoich wyborców i zad\u0142u\u017cali pa\u0144stwo. Natomiat demokraci uznawani byli za parti\u0119 nieodpowiedzialn\u0105 gospodarczo, wi\u0119c chocia\u017c chcieli zwi\u0119ksza\u0107 wydatki dla swych wyborców, to koncentrowali si\u0119 raczej na obni\u017ceniu wydatków. <\/p>\n

Jednak zmienia si\u0119 postrzeganie demokratów. Clinton jest jedynym z \u017cyj\u0105cych prezydentów za którego prezydentury bud\u017cet USA mia\u0142 nadwy\u017ck\u0119. Co wa\u017cniejsze Clinton zmieni\u0142 system pomocy spo\u0142ecznej z hamaka dla bumelantów w siatk\u0119 bezpiecze\u0144stwa dla tych co nie mieli szcz\u0119\u015bcia.  Demokraci przestali by\u0107 postrzegani jako ci, którzy pieni\u0105dze bia\u0142ych podatników wydaj\u0105 na czarnych leniów. To daje im szans\u0119 na usyskanie zgody wi\u0119kszo\u015bci obywateli na zwi\u0119kszenie podatków. <\/p>\n

Jednak na razie Obama wykorzysta\u0142 zmian\u0119 postrzegania demokratów i w zabawie kto p\u0119knie  pierwszy w obliczu niewp\u0142acano\u015bci zmieni\u0142 regu\u0142y. Teraz demokraci te\u017c wpychaj\u0105 USA w coraz wi\u0119ksze zad\u0142u\u017cenie i czekaj\u0105 kto p\u0119knie: republikanie pozwol\u0105 zwi\u0119kszy\u0107 podatki, czy demokraci obetn\u0105 wydatki. Na razie demokraci id\u0105 wr\u0119cz w kierunku  dalszego zwi\u0119kszenia wydatków i zapowiadaj\u0105 wprowadzenie finansowanego przez pa\u0144stwo powszechnego systemu ubezpiecze\u0144 zdrowotnych.<\/p>\n

I tak si\u0119 b\u0119d\u0105 bawi\u0107 a\u017c do dnia, gdy po\u017cyczkodawcy odetn\u0105 ich od kasy, lub koszt po\u017cyczania tak bardzo wzro\u015bnie, \u017ce Amerykanie sami przestan\u0105 po\u017cycza\u0107. Wtedy albo og\u0142osz\u0105 niewyp\u0142acalno\u015b\u0107, albo wy\u0142gaj\u0105 si\u0119 ze swoich d\u0142ugów inflacj\u0105, i z\u0142amaniem obietnic emerytalnych.   <\/span><\/p>\n

Co to znaczy dla nas? Na przyk\u0142ad to, \u017ce wysoka inflacja jest ze swej natury nieprzewidywalna, oraz ma nieprzewidywalne skutki redystrybucyjne.<\/div>\n

<\/p>\n

 <\/p>\n

Inne wpisy w serii "Dekada Niepewno\u015bci": <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Fiskalne mo\u017cliwo\u015bci i inflacyjne konsekwencje<\/a><\/span><\/strong> – 12 maja 2009 – <\/span> „Walczenie” z kryzysikiem za pomoc\u0105 wydawania pieni\u0119dzy, których si\u0119 nie posiada jest najlepszym sposobem na wywo\u0142anie kryzysu niewyp\u0142acalno\u015bci pa\u0144stw oraz powrotu wysokiej inflacji znanej z prze\u0142omu lat 70-ych i 80-y <\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

Co zrobi\u0105 Chi\u0144czycy z dolarem?<\/span><\/strong><\/a> – <\/span> 4 maja 2009 – Warto\u015b\u0107 dolara zale\u017cy od tego jak si\u0119 zachowaj\u0105 chi\u0144czycy. Ameryka nie mo\u017ce na chi\u0144czyków za bardzo naciska\u0107, bo ci zdewaluj\u0105 im dolara. Ale Chi\u0144czycy skorzystaj\u0105 z tej bronii w ostateczno\u015bci bo sami bardzo du\u017co strac\u0105.<\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

<\/span><\/div>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

Kryzys jako mi\u0119dzynarodowa przepychanka polityczna<\/strong><\/strong><\/a>  – 30 marca 2009 – <\/span>Ka\u017cdy kryzys nadmiernego zad\u0142u\u017cenia rozwi\u0105zuje si\u0119 dziel\u0105c strat\u0119 z niesp\u0142aconych d\u0142ugów pomi\u0119dzy kredytodawców i kredytobiorców. Jednak nie ma tu prostej matematyki. Si\u0142a jednych i drugich wzajemnie na siebie oddzia\u0142ywuje, by ustali\u0107 ile d\u0142ugów si\u0119 umorzy, ile sp\u0142aci i kiedy.<\/p>\n

<\/span><\/div>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

Po kryzysiku dekada niepewno\u015bci<\/strong><\/a> –  12 marca 2009 – Kryzys to dopiero b\u0119dzie. Czytaj by si\u0119 dowiedzie\u0107 dlaczego.<\/p>\n

<\/span><\/div>\n

<\/span><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

USA – likwidacja zad\u0142u\u017cenia poprzez niewyp\u0142acalno\u015b\u0107 i inflacj\u0119.  USA jest tak zad\u0142u\u017cone, \u017ce jest niewyp\u0142acalne.  Oficjalny d\u0142ug pa\u0144stwa, firm i obywateli to ponad 370% PKB. Niezewidencjonowane, ale istniej\u0105ce zobowi\u0105zania (tzw. unfunded liabilities) ichniejszego ZUS (social security i medicare) to kolejne 500-800% PKB. Fundusze emerytalne prowadzone przez w\u0142adze lokalne i stanowe, oraz prywatne firmy maj\u0105  dziur\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-224","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-uncategorized"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/224","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=224"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/224\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=224"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=224"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrowol.org\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=224"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}